03

สารพัดคำถามกับการฉีดเชื้ออสุจิเข้าโพรงมดลูก – IUI : Intrauterine Insemination

IUI  คืออะไร

เป็นวิธีการรักษาภาวะมีบุตรยากวิธีหนึ่งที่ไม่ซับซ้อนและได้รับความนิยมมากในเคสที่มีปัญหาไม่รุนแรง โดยเชื้ออสุจิที่ฉีดเข้าไปนั้นจะต้องผ่านขั้นตอนการล้างเอาเชื้อแบคทีเรียและสารคัดหลั่งต่างๆออก คัดน้ำเชื้อให้ตกตะกอนเหลือเฉพาะเชื้ออสุจิที่ว่ายดี และมีความเข้มข้นสูง ฉีดเข้าไปในโพรงมดลูก ในช่วงระยะเวลาที่ไข่ตกหรือใกล้เคียงมากที่สุด เพื่อช่วยเพิ่มโอกาสให้อสุจิได้เจอกับไข่มากขึ้น โอกาสเกิดการปฏิสนธิจึงมากขึ้นด้วย

ต่างจากการมีเพศสัมพันธ์ปกติอย่างไร

เนื่องจากการหลั่งน้ำเชื้อระหว่างการมีเพศสัมพันธ์กันตามธรรมชาตินั้น ตัวอสุจิที่ถูกหลั่งออกมาจะอยู่ในช่องคลอด ไม่สามารถว่ายผ่านปากมดลูกเข้าไปในโพรงมดลูกได้ทั้งหมด เพราะมีมูกที่ปากมดลูกและกรดในช่องคลอดเป็นอุปสรรค คอยทำลายตัวอสุจิ ทำให้สุดท้ายแล้วจะเหลือตัวอสุจิที่รอดตายและว่ายผ่านเข้าไปในโพรงมดลูกได้น้อยมาก แต่ IUI เป็นการฉีดน้ำเชื้อเข้าไปในโพรงมดลูกโดยตรงเลย ทำให้มีจำนวนตัวอสุจิที่จะว่ายดีว่ายไปหาไข่ได้มากกว่ารอบธรรมชาติ

คู่ไหนที่เหมาะจะรักษาวิธีนี้

การทำ IUI นั้นเหมาะสมที่จะทำได้ในกรณีที่

ฝ่ายชาย

  • ต้องไม่มีปัญหาเรื่องความสมบูรณ์ของเชื้ออสุจิรุนแรง เช่น ต้องมีปริมาณตัวอสุจิมากพอ ว่ายดี และรูปร่างปกติ
  • ต้องไม่มีปัญหาด้านการหลั่งเชื้ออสุจิ สามารถเก็บน้ำเชื้อด้วยตัวเองได้

ฝ่ายหญิง

  • ต้องไม่มีปัญหาเรื่องท่อนำไข่อุดตันทั้งสองข้าง อย่างน้อยต้องมี 1 ข้างที่ปกติ เพราะถ้าเหลือท่อข้างเดียวโอกาสสำเร็จจะช้ากว่า เพราะบางรอบเดือนไข่อาจตกในข้างที่ท่อนำไข่ตัน ทำให้ไม่สามารถฉีดน้ำเชื้อได้ในเดือนนั้น ต้องรอรอบเดือนที่ไข่โตและตกในข้างที่ท่อนำไข่ปกติ เพราะเรากระตุ้นให้ไข่โตได้ แต่เลือกให้ไข่ตกด้านไหนไม่ได้ครับ ขึ้นกับความสมบูรณ์ของรังไข่ในแต่ละเดือน
  • อายุต้องไม่มากจนเกินไป เช่น มากกว่า 40 ปี
  • ต้องไม่มีปัญหาปากมดลูกตีบรุนแรง เพราะจะฉีดไม่เข้า ฉีดได้ยาก เจ็บมากขณะฉีด ทำให้โอกาสสำเร็จน้อยลง

โอกาสสำเร็จสูงมั้ย ทำไมฉีดมาแล้วยังไม่ติดสักที

การฉีดเชื้ออสุจิเข้าโพรงมดลูกนี้ถือเป็นวิธีที่นิยมแพร่หลายมากที่สุดในบรรดาวิธีทั้งหลายที่กล่าวมาแล้ว เพราะเป็นวิธีการรักษาที่ง่าย ไม่ยุ่งยากซับซ้อน และมีค่าใช้จ่ายไม่สูงมาก แต่โอกาสสำเร็จก็ไม่มากนักประมาณ ‼️ 10 -15 เปอร์เซ็นต์/รอบ ‼ สูงกว่าวิธีธรรมชาติเล็กน้อย ซึ่งโดยปกติวิธีนี้มักจะประสบผลสำเร็จภายใน 4-6 รอบเดือนของการรักษา แต่ถ้ายังไม่สำเร็จควรจะประเมินหาสาเหตุซ้ำ หรือพิจารณาวิธีการรักษาขั้นต่อไป

IUI มีขั้นตอนอย่างไร

แพทย์จะให้ยากระตุ้นรังไข่เพื่อให้มีการเจริญเติบโตของฟองไข่เพื่อเพิ่มโอกาสปฏิสนธิให้สูงขึ้น โดยยาจะมีทั้งรูปแบบรับประทาน เช่น Clomid หรือ Letrozole หรือ ยาฮอร์โมนฉีดเข้าทางชั้นไขมันบริเวณใต้สะดือทุกวัน เริ่มตั้งแต่วันที่ 2 หรือ 3 ของรอบประจำเดือน เป็นระยะเวลา 5-7 วัน

เพื่อกระตุ้นให้ฟองไข่โตขึ้น เเละนัดอัลตร้าซาวน์ดูว่ามีไข่โตกี่ใบในช่วงวันที่ 12-14 ของรอบประจำเดือน ซึ่งเป้าหมายของการกระตุ้นรังไข่ในรอบการทำ IUI คาดหวังจำนวนไข่เพียง 2-3 ใบ ซึ่งมากกว่ารอบธรรมชาติที่มีไข่ที่ตกออกมากแค่ใบเดียว แต่น้อยกว่าในรอบการทำเด็กหลอดแก้วซึ่งต้องการปริมาณไข่ 15-20 ใบ เมื่อพบว่าฟองไข่ขนาดโตเต็มวัยแล้ว ราวๆ 16-18 มิลลิเมตร ก็จะฉีดยากระตุ้นให้ไข่ตก 1 เข็ม จากนั้นอีก 2 วันก็จะนัดฉีดน้ำเชื้อ โดยสามีมาเก็บน้ำเชื้อเพื่อเอาไปผ่านการเตรียมน้ำเชื้อก่อนฉีดเข้าไปในโพรงมดลูกครับ

ภาวะแทรกซ้อนที่พบบ่อยจากการทำ IUI

ภาวะตั้งครรภ์แฝด‼️  ซึ่งขึ้นอยู่กับการกระตุ้นรังไข่ว่าได้จำนวนไข่มากน้อยเพียงใด โดยปกติแล้วเป้าหมายของการกระตุ้นรังไข่ในรอบการทำ IUI คาดหวังจำนวนไข่เพียง 2-3 ใบเท่านั้น เพราะหากมีจำนวนไข่มากเกินไป เราไม่สามารถควบคุมให้ตัวอสุจิที่ทำการฉีดเข้าไปนั้นผสมกับไข่ว่าต้องการให้ผสมจำนวนกี่ใบตามที่เราต้องการได้ ดังนั้นเพื่อความปลอดภัย ปริมาณไข่ 2-3 ใบก็น่าจะเพียงพอและเหมาะสมแล้ว

ยกตัวอย่างข่าวตามหน้าหนังสือพิมพ์ที่เป็นแฝด 5 แฝด 6 ก็เป็นผลมาจากการกระตุ้นรังไข่แล้วได้จำนวนไข่มากเกินไปในรอบการทำ IUI ยังไงล่ะครับ

ทำไมฉีดน้ำเชื้อแล้วยังไม่ท้องซะที

ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อนว่าโอกาสสำเร็จในแต่ละรอบนั้นมีเพียง 10-15 เปอร์เซ็นต์เท่านั้น‼️  เราสามารถทำให้ฝ่ายหญิงมีไข่ แล้วชักนำให้ไข่ที่โตเต็มที่ตกออกมา หลังจากนั้นก็ทำการฉีดน้ำเชื้อเข้าไปในช่วงเวลาที่เหมาะสมเพื่อหวังว่าไข่และตัวอสุจิจะไปเจอกันและผสมกันได้ก็จริง

แต่เราก็ไม่สามารถทราบได้เลยว่าทั้ง 2 จะไปเจอกันได้จริงมั้ย ?

เจอกันแล้วจะผสมกันได้รึเปล่า ?

ถ้าผสมกันแล้วจะเป็นตัวอ่อนที่สมบูรณ์มั้ย เราไม่สามารถรู้ได้เลย เพราะเราไม่รู้ว่าคุณภาพของไข่ในรอบนั้นดีหรือไม่อย่างไร เพราะเหตุการณ์ต่างๆเกิดขึ้นในร่างกายฝ่ายหญิง ?

อีกอย่างน้ำเชื้อวันที่ฉีดน้ำเชื้อหากเก็บได้ปริมาณน้อยหรือคุณภาพแย่กว่าวันอื่นๆที่เคยมาตรวจก็อาจทำให้โอกาสผสมน้อยลงได้ ?

 

จะเห็นได้ว่ายังมีปัจจัยอีกหลายอย่างที่เราควบคุมไม่ได้ ‼️ และไม่รู้ว่าเกิดอะไรขึ้นบ้าง ต่างจากการทำเด็กหลอดแก้วที่เราทราบทั้งคุณภาพไข่และตัวอสุจิว่าดีหรือไม่ดี ผสมกันได้มั้ย ผสมแล้วกลายเป็นตัวอ่อนที่สมบูรณ์รึเปล่า เพราะเราทำการปฏิสนธิในห้องทดลองซึ่งอยู่นอกร่างกายมนุษย์

ดังนั้นจึงไม่แปลกที่ทำครั้งแรกจะยังไม่สำเร็จ เฉลี่ยแล้วก็อาจทำถึง 4-6 ครั้งนู้นแหละครับจึงจะสำเร็จ ดังนั้นหากยังไม่สำเร็จในรอบแรกจึงไม่ใช่เรื่องแปลก เพราะปัจจัยอื่นที่เราควบคุมไม่ได้ยังมีอีกเยอะ เช่น คุณภาพไข่ คุณภาพตัวอ่อน คุณภาพของเยื่อบุโพรงมดลูกในรอบนั้นๆ

ใจเย็นๆกันก่อนนะครับอย่าเพิ่งเครียดหรือกังวลมากจนเกินไป เพราะถ้าทำ IUI ไป 4-6 ครั้งแล้วยังไม่สำเร็จอีกก็ยังมีเทคโนโลยีขั้นสูงขึ้นไปอีก อย่างการทำเด็กหลอดแก้ว เพื่อช่วยแก้ไขภาวะมีบุตรยากได้ครับ

Comments

comments